Γεώργιος Αποστολάκης, Η μάχη για τη Δικαιοσύνη και το φως της παιδείας. Η λαϊκή εντολή για μια ελεύθερη Δικαιοσύνη. Σπάζοντας τα δεσμά Δικαιοσύνης και κυβέρνησης.

ΠΟΛΙΤΙΚΑ ΣΗΜΕΙΩΜΑΤΑ

ΕΚΤΟ ΚΑΙ ΤΕΛΕΥΤΑΙΟ

Η μάχη για τη Δικαιοσύνη και το φως της παιδείας. Η λαϊκή εντολή για μια ελεύθερη Δικαιοσύνη.

Σπάζοντας τα δεσμά Δικαιοσύνης και κυβέρνησης.

 Α.-  Το σύστημα τρέμει την αλήθεια: Η μάχη για τη Δικαιοσύνη και το φως της παιδείας

 Όταν ένα πολιτικό κίνημα θέτει ως προτεραιότητα τη Δικαιοσύνη, τη Λογοδοσία και την Κάθαρση, το υπάρχον κατεστημένο αντιδρά με ένστικτο επιβίωσης. Ξέρουν ότι αν η δικαιοσύνη λειτουργήσει πραγματικά, οι «καρέκλες» τους δεν θα είναι απλώς άδειες, αλλά θα μετατραπούν σε εδώλια. Αυτή είναι η πρώτη τους γραμμή άμυνας: η συγκάλυψη, η παραγραφή και η λάσπη προς όποιον τολμά να ζητήσει φως στα σκάνδαλα και τις τραγωδίες.

 Το πρώτο κύμα: Η άμυνα των ένοχων

Η απαίτηση για κάθαρση είναι ο άμεσος κίνδυνος για τους διεφθαρμένους. Θα χρησιμοποιήσουν κάθε μέσο (τα μέσα ενημέρωσης που ελέγχουν, τη γραφειοκρατία, τις νομικές τρικλοποδιές) για να αποφύγουν την τιμωρία. Για αυτούς, η πολιτική είναι μια ασπίδα ακαταδίωκτου. Όταν αυτή η ασπίδα ραγίζει, το σύστημα παραλύει από φόβο.

Το δεύτερο κύμα: Ο πόλεμος κατά της ελληνοκεντρικής παιδείας

Όταν όμως το σύστημα αναδιπλωθεί, η πραγματική, η «υπόγεια» μάχη θα δοθεί στο πεδίο της παιδείας και του πολιτισμού. Και εκεί η αντίδραση θα είναι ακόμα πιο λυσσαλέα. Γιατί;

• Γιατί η ελληνοκεντρική παιδεία δεν «διορθώνει» απλώς το σήμερα, αλλά ακυρώνει το δικό τους αύριο.
• Μια παιδεία που αναδεικνύει την αθάνατη ψυχή, που συνδέει τον νέο με τις ρίζες του, την ιστορία του και το πνευματικό βάθος του Ελληνισμού, δημιουργεί πολίτες ανυπότακτους.

Οι διεφθαρμένοι πολιτικοί τρέφονται από τον «πολίτη-καταναλωτή», τον πολίτη χωρίς μνήμη, τον πολίτη που δεν πιστεύει σε τίποτα ανώτερο από την ύλη. Μια παιδεία που επιστρέφει στο νόημα και τις αξίες, τους καθιστά περιττούς. Δεν θα μπορούν πια να μας εξαγοράζουν με «pass» και κενές υποσχέσεις, γιατί θα έχουμε ξυπνήσει μέσα μας το κριτήριο της Αλήθειας.

Η ριζική αλλαγή

Η ελληνοκεντρική παιδεία είναι το «πνευματικό εμβόλιο» κατά της διαφθοράς. Είναι αυτή που θα κάνει την παρουσία των σημερινών διαχειριστών της μιζέριας μη ανεκτή. Δεν θα τους διώξει μόνο η δικαιοσύνη· θα τους αποβάλει η ίδια η κοινωνία ως ξένο σώμα.

Αυτή είναι η «προφητική προοπτική» που φοβούνται. Η σύνδεση της τιμωρίας του σήμερα με την αναγέννηση του αύριο. Μόνο έτσι σπάει το ψέμα: με δικαιοσύνη που καθαρίζει το παρόν και παιδεία που φωτίζει το μέλλον.

Β.- Το ρήγμα στο οχυρό: Η λαϊκή εντολή για μια ελεύθερη Δικαιοσύνη

 Δεν είναι οι δικαστικές διαδικασίες που θα φέρουν την κάθαρση.

Η κάθαρση δεν ξεκινά ποτέ από τις κορυφές των δικαστικών μεγάρων· ξεκινά από τους δρόμους και τις πλατείες. Η ιστορία διδάσκει ότι μόνο η μεγάλη λαϊκή κινητοποίηση, η οργανωμένη και ανυποχώρητη πίεση των πολιτών, μπορεί να λειτουργήσει ως ο καταλύτης που θα σπάσει τη στεγανοποίηση της διαφθοράς. Όταν η κοινωνία απαιτεί «Φως», οι κλειστές πόρτες των εξουσιών αναγκάζονται να ανοίξουν.

Η Δικαιοσύνη ως πεδίο μάχης

Όμως, ας μην τρέφουμε αυταπάτες. Ένα σύστημα που σαπίζει επί δεκαετίες δεν θα άφηνε τη Δικαιοσύνη ανέγγιχτη. Τα «πλοκάμια» της διαφθοράς έχουν απλωθεί και εκεί, με δικαστές-συνοδοιπόρους που λειτουργούν ως αναχώματα στην αλήθεια, αρχειοθετώντας σκάνδαλα και καθυστερώντας τη λογοδοσία μέχρι να έρθει η λήθη.

Το δικαστήριο δεν είναι πανάκεια αν ο δικαστής σκέφτεται την επόμενη προαγωγή του από την κυβέρνηση ή την ησυχία του.

Η συμμαχία των εντίμων

Η ελπίδα μας, ωστόσο, βρίσκεται στους άλλους: στους δικαστικούς λειτουργούς που τιμούν τον όρκο τους. Σε αυτούς τους έντιμους και ικανούς που, παρά τις πιέσεις και τις απειλές, παραμένουν όρθιοι.

• Η λαϊκή κινητοποίηση πρέπει να λειτουργήσει ως ασπίδα γι' αυτούς.
• Πρέπει να τους δώσει το ηθικό έρεισμα να προχωρήσουν, κάνοντάς τους να νιώσουν ότι δεν είναι μόνοι απέναντι στα θηρία του συστήματος.
• Η κοινωνία πρέπει να απαιτήσει την αυτοκάθαρση της ίδιας της Δικαιοσύνης, ώστε οι «συνοδοιπόροι των ενόχων» να απομονωθούν και να απομακρυνθούν.

Από το πεζοδρόμιο στο εδώλιο

Όταν η λαϊκή οργή γίνει συνειδητή πολιτική απαίτηση, τότε η «σπίθα» θα γίνει πυρκαγιά που θα καθαρίσει το τοπίο. Η κάθαρση στη Δικαιοσύνη είναι η προϋπόθεση για κάθε άλλη αλλαγή. Χωρίς ανεξάρτητους δικαστές, το μανιφέστο των αξιών μας θα μείνει ένα ωραίο κείμενο στα χαρτιά.

Χρειαζόμαστε μια Δικαιοσύνη που δεν θα φοβάται την αλήθεια, γιατί θα ξέρει ότι έχει από πίσω της έναν λαό που δεν κοιμάται πια. Μια Δικαιοσύνη που θα αντιμετωπίζει τον υπουργό και τον πολίτη ως ίσους, γιατί θα αναγνωρίζει σε όλους την ίδια ιερή ευθύνη.

Η μάχη είναι διπλή: στους δρόμους για τη λογοδοσία και στις δικαστικές αίθουσες για την αλήθεια. Και σε αυτή τη μάχη, οι έντιμοι δικαστές είναι οι πολύτιμοι σύμμαχοί μας.

 Γ.- Το «αντίτιμο» της ανεξαρτησίας: Σπάζοντας τα δεσμά Δικαιοσύνης και κυβέρνησης

 Η Δικαιοσύνη δεν μπορεί να είναι ανεξάρτητη, όσο η ηγεσία της διορίζεται απευθείας από εκείνους που καλείται να ελέγξει. Στην Ελλάδα του σήμερα, ο τρόπος επιλογής της ηγεσίας των Ανωτάτων Δικαστηρίων από το Υπουργικό Συμβούλιο, ουσιαστικά από τον πρωθυπουργό, αποτελεί την κερκόπορτα της διαφθοράς. Είναι η στιγμή που ο δικαστής παύει να κοιτάζει το Σύνταγμα και αρχίζει να κοιτάζει το Μαξίμου.

1. Ηγεσία από τη βάση, όχι από την εξουσία

Η πρώτη και θεμελιώδης αλλαγή που απαιτεί το μανιφέστο μας είναι η αποσύνδεση της ηγεσίας της Δικαιοσύνης από την κυβερνητική βούληση.

Η επιλογή πρέπει να γίνεται μέσα από το ίδιο το δικαστικό σώμα ή μέσω διευρυμένων θεσμικών οργάνων με αυξημένες πλειοψηφίες, ώστε κανένας πρωθυπουργός να μην μπορεί να «φυτεύει» τους αρεστούς του στις κορυφαίες θέσεις.

Μόνο έτσι ο έντιμος δικαστής θα νιώθει την ασφάλεια να συγκρουστεί με την εξουσία, γνωρίζοντας ότι η ανέλιξή του εξαρτάται από το ήθος και την ικανότητά του, και όχι από τις υπηρεσίες που προσφέρει στο σύστημα. 

2. Τέλος στη «συναλλαγή» της αφυπηρέτησης

Η δεύτερη, εξίσου κρίσιμη τομή, αφορά το φαινόμενο των «βολικών» διορισμών μετά τη συνταξιοδότηση. Είναι κοινό μυστικό ότι οι θέσεις σε «Ανεξάρτητες Αρχές» ή δημόσιους οργανισμούς χρησιμοποιούνται συχνά ως αντίτιμο εξαγοράς για δικαστικές αποφάσεις που ελήφθησαν κατά τη διάρκεια της θητείας. 

Πρέπει να θεσμοθετηθεί η απαγόρευση διορισμού αφυπηρετούντων δικαστών σε κυβερνητικές ή διοικητικές θέσεις για ένα συγκεκριμένο χρονικό διάστημα (π.χ. 4-5 έτη). Ο δικαστής πρέπει να γνωρίζει ότι η καριέρα του τελειώνει στις δικαστικές αίθουσες και δεν συνεχίζεται στα σαλόνια της εξουσίας ως ανταμοιβή για τη «σιωπή» ή τη «βοήθειά» του. 

Η κάθαρση ξεκινά από το ήθος

Αυτές οι προτάσεις δεν είναι απλώς τεχνικές αλλαγές· είναι ηθικές επιταγές. Όταν αφαιρέσεις από την κυβέρνηση το δικαίωμα να «διορίζει» και να «ανταμείβει», τότε αφήνεις τη Δικαιοσύνη ελεύθερη να αναπνεύσει.

Οι έντιμοι δικαστές, που σήμερα αποτελούν τη σιωπηλή πλειοψηφία, θα βρουν τη φωνή τους. Η «σπίθα» της λαϊκής κινητοποίησης θα βρει τότε έτοιμο το έδαφος: μια Δικαιοσύνη που δεν χρωστάει χάρες, δεν περιμένει διορισμούς και δεν φοβάται να στείλει τους ενόχους εκεί που τους αξίζει.

Αυτή είναι η βάση για να αποκτήσει ξανά η πολιτική νόημα βίου: όταν ο πολίτης δει ότι ο νόμος είναι πράγματι ίσος για όλους, επειδή εκείνοι που τον εφαρμόζουν είναι επιτέλους ελεύθεροι.